Wykaz prac wzbronionych kobietom po zmianach – zatem co tak realnie się zmieniło

Wraz z nowelizacją rozporządzenia do Globalnej sieci zaczęła napływać niezliczona ilość zapytań dotycząca zagadnienia ,co z wykazem zleceń wzbronionym kobietom NIE będących w ciąży, ani nie karmiących piersią?”, a też został poruszony problem nazewnictwa rozporządzenia, bo wszak rozporządzenie tyczy się wykazu zamówień uciążliwych, niebezpiecznych i szkodliwych, a nie prac wzbronionych.

 

Stwierdzenie motywu przeprowadzonych zmian w wykazie zleceń wzbronionych kobietom

Więc zacznijmy od podstaw. Nowelizacja rozporządzenia tyczy się wyłącznie kobiet w ciąży i kobiet karmiących piersią i została sporządzona na podstawie art. 176 Ustawy kodeksu pracy, który tyczy się zakazu zatrudniania kobiet przy niektórych pracach. Otóż art. 176 konkretyzuje, że wszystkie prace uciążliwe, niebezpieczne , a dodatkowo szkodliwe są wzbronione Tylko kobietom w ciąży i karmiących dziecko piersią, ponieważ mogą mieć one negatywny wpływ na przebieg ciąży oraz karmienie dziecka piersią. Szczegółowy wykaz zamówień wzbronionym kobietom w ciąży i kobietom karmiących dziecko piersią, określa z dużą uwagą rozporządzenie – będące przedmiotem niniejszego artykułu.

 

Polskie przepisy ograniczające prawa kobiet

Fundamentem zmieniającą brzmienie art. 176 k.p. , a ponadto rozporządzenia szczegółowego jest dyrektywa 2002/73/WE zmieniająca dyrektywę Rady 73/207/EWG odnosząca się do zasad równego traktowania kobiet i facetów w zakresie dostępu do zatrudnienia, kształcenia i awansu zawodowego , a ponadto warunków pracy. Mianowicie, zdaniem opinii Komisji Europejskiej obecne prawo polskie ograniczało prawa kobiet w zakresie dostępu do zatrudnienia jak również rozwoju zawodowego , a oprócz tego naruszało zasady równouprawnienia płciowego. Analizując problem wnikliwiej, można nawet zauważyć, że dotychczasowy kodeks pracy poprzez wydanie szczegółowego rozporządzenia dotyczącego wykazu zamówień wzbronionym kobietom (Dz.U. 1996 nr 114 poz. 545), łamał prawa zasadnicze dotyczące konstytucyjnej wolność w zakresie życia publicznego, politycznego, społecznego , a dodatkowo zawodowego kobiet (art. 33 Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483). Więc ustawodawca odnosząc się do uwag Komisji Europejskiej dokonał  modyfikacji art. 176 k.p. oraz dodatkowo zmienił nazewnictwo oraz treść omawianego rozporządzenia.

 

A jakie zmiany wprowadzono w wykazie zleceń wzbronionych kobietom?

Widoczną na 1szy ,rzut oka” modyfikacją jest zmiana nazewnictwa w tytule rozporządzenia, o której już parę wersów wyżej zostało napisane. Kolejną zmianą jest fakt, iż omawiane rozporządzenie z dniem 1 maja 2017 roku tyczy się Jedynie kobiet będących w ciąży lub karmiących dziecko piersią. W dodatku zmiany w informacji rozporządzenia dotyczą obszarów:

  • zmian w zakresie ręcznego transportu dotyczącego standardów dźwigania odnoszących się do kobiet
    w ciąży oraz dodatkowo karmiących dziecko piersią, bacząc na przy tym prace o charakterze dorywczym;
  • podwyższono dopuszczalne normy w zakresie wydatku energetycznego oraz normy dotyczące sił niezbędnych do transportowania ciężarów odnoszące się do kobiet karmiących dziecko piersią;
  • skonkretyzowano zakaz dotyczący pracy o charakterze stojącym wykonywanym przez kobiety
    w ciąży – mianowicie kobieta będąca w ciąży nie może wykonywać pracy w pozycji stojącej dłużej niż 3h na zmianę roboczą,  przy czym czas spędzony w pozycji stojącej nie może jednorazowo przekraczać 15 minut, po którym to czasie powinna nastąpić 15-minutowa przerwa;
  • zmiany dotyczące prac przy obsłudze monitora ekranowego odnoszące się tylko do kobiet będący
    w ciąży, według których kobiety zatrudnione na ww. stanowisku mogą wykorzystywać monitor ekranowy w wymiarze nie dłuższym niż 50 minut w ciągu każdej godziny, z zapewnieniem co najmniej 10-minutowej przerwy wliczanej do czasu pracy, przy nieprzekraczaniu 8 godzin łącznego czasu pracy
    w ciągu doby.

Prócz wyżej wymienionych modyfikacji przepisów, dokonano ,drobnych” poprawek dotyczących:

  • prac w podwyższonym lub obniżonym ciśnieniu, dodając do zleceń wzbronionych kobietom  w ciąży
    i karmiących piersią prace w zbiornikach ciśnieniowych;
  • prac w kontakcie z czynnikami biologicznymi, zmieniając wyraz ,toksoplazmoza” na ,toksoplazmę”, argumentując to tym, iż ograniczenia dotyczą czynników chorobotwórczych, takim czynnikiem jest toksoplazma- toksoplazmoza jest jednostką chorobową;
  • prace powodujące ciężki uraz psychiczny lub fizyczny, w którym to zapisie zakazuje wykonywania prac poniżej poziomu gruntu oraz prac na wysokości również kobiety karmiące dziecko piersią uwzględniając przy tym ciężkość oraz prawdopodobieństwo następstw jakie występują przy tych pracach.

 

Czy nowy wykaz zamówień wzbronionych kobietom to proces emancypacyjny polskich przepisów prawa pracy?

No właśnie, czy nowe rozporządzenie Rady Ministrów z 3 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu zamówień uciążliwych, niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią można przyjąć za punkt otwierający furtkę, kobietom NIEBĘDĄCYM w ciąży albo nie karmiących dziecko piersią, do bycia górnikiem/ górniczką pracującą pod ziemią? Otóż, tak. Nowe przepisy prawa odnoszą się tylko do kobiet w ciąży i karmiących dziecko piersią- pozostałe kobiety, w zgodzie z niepisanym prawem feministycznym oraz dodatkowo prawem europejskim i krajowym mogą wykonywać takie same prace jak mężczyźni.
Żartobliwie kończąc, bieżące przepisy umożliwiają współczesnej kobiecie bycie filmową ,Kobietą Pracującą”  z kultowego serialu Czterdziestolatek, ,która, żadnej pracy się nie boi”.

 

Ale pamiętaj!

Nowe rozporządzenie RM w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią, samoczynnie zmienia:

  • Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykaz zleceń wzbronionych kobietom (Dz.U. 1996 nr 114 poz. 545) – zostało uchylone.
  • Rozporządzenie  Ministra  Pracy  i  Polityki  Społecznej  z  dnia  14  marca  2000  r.  w  sprawie  bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych (Dz. U. Nr 26, poz. 313 i Nr 82, poz. 930, z 2009 r. Nr 56, poz. 642).

Leave a Comment